ทำตัวสนิทกับโค้ดงานท่อ Getting Closer to B31.3: คัมภีร์ข้างกายที่สาย Stress ต้องกอดไว้ 📚เซย์ไฮครับเพื่อนๆ พี่น้องชาว Pipe Stress Engineer ทุกท่าน! วันนี้ไม่ได้จะมาชวนดูหน้าจอ CAESAR II หรือมานั่งไล่แก้จุดแดงให้เป็นจุดเขียว แต่จะมาชวน “ทำความรู้จัก” กับเพื่อนสนิทที่สุด (หรือบางคนอาจจะบอกว่าเป็นเจ้ากรรมนายเวร 😂) ในสายงานเรา นั่นคือ ASME B31.3 (Process Piping) นั่นเองครับ
โลกของการทำงานจริง มันเต็มไปด้วย "กฎ กติกา มารยาท" และ "ข้อบังคับ" มหาศาลที่ซับซ้อนซ่อนเงื่อนยิ่งกว่าซีรีส์สืบสวนสอบสวนเสียอีก การเป็น Pipe Stress Engineer ที่เก่ง ไม่ใช่แค่คนที่รันโปรแกรมผ่านแล้วเขียวทั้งกระดาน แต่คือคนที่รู้ว่า "ต้องใช้เกณฑ์อะไรมาตัดสินว่าผ่าน" ต่างหากครับ แล้วเราจะรู้ได้ไงว่าต้องทำอะไร? นี่แหละครับคือที่มาของคำว่า "Directions" หรือแนวทางปฏิบัติ ซึ่งมันมาในรูปแบบของเอกสารกองท่วมหัวที่เราต้องทำความเข้าใจ
สวัสดีครับเพื่อนๆ พี่ๆ น้องๆ ชาว Piping และ Pipe Stress Engineer ทุกท่าน! 🙋♂️ กลับมาพบกันอีกครั้งในพื้นที่แบ่งปันความรู้ของพวกเรา วันนี้ผมจะพาทุกคนดำดิ่งลงไปดู "ไส้ใน" ของงานคำนวณที่ดูเหมือนจะยุ่งเหยิง แต่จริงๆ แล้วมันมีที่มาที่ไปที่น่าสนใจมาก หัวข้อในวันนี้คือ "เบื้องหลังของความเค้นในท่อ Insight Pipe Stress" ครับ เราจะมาดูกันว่าท่อเหล็กแข็งๆ ที่เราเห็นในโรงงาน Oil & Gas จริงๆ แล้วมันซ่อนความเครียด (Stress) อะไรไว้บ้าง และอะไรที่เป็นตัวการทำให้เกิดสิ่งเหล่านั้น เตรียมกาแฟให้พร้อม แล้วมาเริ่มกันเลย! ☕🛠️
ทำไมผมถึงบอกว่า Support is a Friend? ก็เพราะว่าในการทำ Pipe Stress Analysis นั้น ซัพพอทไม่ใช่แค่แท่งเหล็กประหลาดๆ ที่เอาไปวางไว้ใต้ท่อ แต่พวกมันคืออุปกรณ์ที่ช่วยเรา "ควบคุมพฤติกรรมของท่อ" ให้เป็นไปตามที่เราต้องการครับ ท่อจะยืดไปทางไหน จะหดอย่างไร หรือจะโยกแค่ไหน ซัพพอทพวกนี้แหละคือเพื่อนที่จะคอยบอกว่า "เฮ้ยเพื่อน ไปทางนี้ได้ แต่อย่าไปทางนั้นนะ!"
ถ้าเปรียบระบบท่อเหมือนร่างกายมนุษย์ ท่อก็คือเส้นเลือด ส่วนวาล์วเนี่ย มันคือ "กล้ามเนื้อหัวใจ" หรือ "ประตูเมือง" ที่คอยควบคุมการไหลเลยทีเดียว และในมุมของ Pipe Stress Engineer อย่างเรา วาล์วไม่ใช่แค่จุดๆ หนึ่งในโมเดล แต่มันคือ "ก้อนน้ำหนัก" และ "ตัวกำหนดระยะ" ที่สำคัญในระบบท่อเลยล่ะครับ
กลับมาเจอกันอีกครั้งนะครับ หลังจากที่เราคุยเรื่อง Roadmap และความสำคัญของงาน Pipe Stress กันไปแล้ว วันนี้ผมอยากพาเพื่อนๆ ย้อนกลับมาที่ "จุดเริ่มต้น" ที่สำคัญที่สุดก่อนจะไปรันโปรแกรมคำนวณซับซ้อนๆ นั่นก็คือการรู้จัก "อุปกรณ์" ที่เรากำลังจะออกแบบนั่นเองครับ 🛠️
เวลาเราอยากเป็น Pipe Stress Engineer สิ่งแรกที่หลายคนทำคือ "หาคอร์สสอนใช้โปรแกรม CAESAR II" ใช่ไหมครับ? ซึ่งมันไม่ผิดนะ แต่ถ้าเราเปรียบโปรแกรมเป็นดาบที่คมกริบ การที่คุณจะเป็นยอดฝีมือได้ คุณต้องมี "ลมปราณ" หรือพื้นฐานที่แน่นปึกก่อนครับ ไม่อย่างนั้นคุณจะกลายเป็นแค่คนคีย์ค่าลงโปรแกรม (Data Entry) ที่พอเจอ Error แปลกๆ หรือผลลัพธ์ประหลาดๆ ก็ไปไม่เป็น
ลองจินตนาการดูนะครับ... เวลาเราเดินเข้าไปในโรงกลั่นน้ำมันหรือโรงปิโตรเคมี เราจะเห็นท่อเหล็กยักษ์วางระยิบระยับไปหมด ดูภายนอกมันก็แค่เหล็กแข็งๆ นิ่งๆ ใช่ไหม? แต่ความจริงคือ "ท่อพวกนี้มันมีชีวิตครับ!" มันหายใจ มันยืดได้ หดได้ และบางทีมันก็น้อยใจจนอยากจะระเบิดตัวเองทิ้งถ้าเราดูแลมันไม่ดีพอ
ถ้ากำลังมองหาเส้นทางลัดหรือ Roadmap ในการผันตัวมาเป็น Pipe Stress Engineer ในวงการ Oil & Gas บอกเลยว่าเป็นสายงานที่ “เท่และเฉพาะทาง” มากๆ เหมือนเป็นหมอตรวจสุขภาพให้ท่อ เพื่อไม่ให้มันระเบิดหรือพังลงมานั่นเอง
🇹🇭 Pipe Stress Thailand ยินดีต้อนรับสู่ Pipe Stress Thailand – ศูนย์กลางความรู้และชุมชนชั้นนำสำหรับผู้ที่มีความสนใจและทำงานด้าน การวิเคราะห์ความเครียดในระบบท่อ (Pipe Stress Analysis) ในประเทศไทย !